Bilgi DAMLASI

Hayati Develi

kaynak

Osmanlı Türkçesi Grameri-1
Osmanlı Türkçesi Grameri-2

24 kez sorgulandı

İlgili Konu

Bilgi Damlası Kaynaklar

Arapça kalıplar (failler)

alt başlık

3220 kez sorgulandı

İlgili Konu

Arapça kalıplar

hacir

Arapça

1. sıfat Hicret eden, göç eden.

561 kez sorgulandı

Kaynak (21.08.2009-18.03.2014)

Köken

hicret → (hcr + fâ`il) → hacir

Arapça hicret sözcüğünden gelir, hicret eden.

hadım

Arapça

1. isim Kısırlaştırılmış erkek.

1864 kez sorgulandı

Kaynak (09.07.2009-06.02.2015)

Köken

hizmet → (hdm + fâ`il) → hadim → ses değişmesi → hadım

Arapça hizmet sözcüğünden gelir, hizmet eden, hizmetçi.

hadim

Arapça (ha:dim)

1. sıfat, eskimiş Hizmet eden.

656 kez sorgulandı

Kaynak (09.07.2009-09.07.2009)

Köken

hizmet → (hdm + fâ`il) → hadim

Arapça hizmet sözcüğünden gelir, hizmet eden, hizmetçi.

Aynı kökten türeyenler

hademe

hadis²

Arapça

1. sıfat Meydana çıkan, zuhur eden.

757 kez sorgulandı

Kaynak (20.11.2009-25.08.2020)

Köken

hudus → (hds + fâ`il) → hadis

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça hudus sözcüğünden gelir, meydana gelen

Aynı kökten türeyenler

hadise

hadisat havadis

hafız

Arapça (ha:fız)

1. isim, din bilgisi Kur'an'ı bütünüyle ezbere bilen kimse.

2. isim, argo Bir şeyi anlamadan ezberleyen kimse.

3. sıfat, eskimiş Koruyan, saklayan.

2102 kez sorgulandı

Kaynak (29.09.2009-07.11.2020)

Köken

hıfz → (hfz + fâ`il) → hafız

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça hıfz sözcüğünden gelir, muhafaza eden, belleyen.

Aynı kökten türeyenler

hafıza

hain

Arapça (ha:in)

1. sıfat Hıyanet eden (kimse). Cümle Al

2. sıfat Zarar vermekten, üzmekten veya kötülük yapmaktan hoşlanan (kimse). Cümle Al

3. sıfat Kötü niyeti olan.

4. sıfat, ünlem Sitemli bir seslenme sözü. Cümle Al

1106 kez sorgulandı

Kaynak (10.10.2012-04.10.2025)

Köken

hıyanet → (hyn + fâ`il) → hain

Arapça hıyanet sözcüğünden gelir, hıyanet eden.

hâkim

Arapça

1. sıfat Egemenliğini yürüten, buyruğunu yürüten, sözünü geçiren, egemen. Cümle Al

2. sıfat Başta gelen, başta olan, baskın çıkan.

3. sıfat Duygu, davranış vb.ni iradesiyle denetleyebilen (kimse). Cümle Al

4. sıfat Yüksekten bir yeri bütün olarak gören. Cümle Al

5. isim, hukuk Yargıç. Cümle Al

6. sıfat Baskın.

2058 kez sorgulandı

Kaynak (04.02.2009-30.01.2014)

Köken

hüküm → (hkm + fâ`il) → hâkim

Arapça hüküm sözcüğünden gelir, hükmeden, egemen.

hakir

Arapça

1. sıfat Aşağı görülen, değersiz. Cümle Al

407 kez sorgulandı

Kaynak (01.11.2011-13.02.2015)

Köken

hakaret → (hkr + fâ`il) → hakir

Arapça hakaret sözcüğünden gelir, hakaret eden.

halife

Arapça (hali:fe)

1. isim, din bilgisi Hz. Muhammed'in vekili olarak Müslümanların imamlığını ve din koruyuculuğunu yapmakla görevli kimse

2. isim, tarih Hükümdar.

3. isim, tarih Osmanlı padişahlarının kullandıkları unvanlardan biri.

4. isim Babıali kalemlerinde kâtip.

5. isim Çok iyi yetişmiş, eğitilmiş kimse. Cümle Al

174 kez sorgulandı

Kaynak (12.11.2016-24.01.2019)

Köken

halef → (hlf + fâ`il) → halife

Arapça halef sözcüğünden gelir.

Halik

özel Arapça (ha:lik)

1. isim, din bilgisi Tanrı.

709 kez sorgulandı

Kaynak (09.02.2009-07.12.2022)

Köken

halk² → (hlk + fâ`il) → Halik

Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça halk² sözcüğünden gelir, yaratan.

Çağrışım

İyilik yap denize at, balık bilmezse Halik bilir.

halis

Arapça (ha:lis)

1. sıfat Katışık olmayan, katışıksız, saf¹. Cümle Al

649 kez sorgulandı

Kaynak (15.10.2009-15.10.2009)

Köken

hulus → (hls + fâ`il) → halis

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça hulus sözcüğünden gelir, temiz olan, saf.

Aynı kökten türeyenler

halisüddem

hami

Arapça (ha:mi)

1. sıfat Koruyucu. Cümle Al

178 kez sorgulandı

Kaynak (28.11.2022-28.11.2022)

Köken

himaye → (hm` + fâ`il) → hami

Arapça himaye sözcüğünden gelir, himaye eden.

hamil²

Arapça (ha:mil)

1. sıfat, eskimiş Elinde bulunduran, üzerinde taşıyan kimse anlamındadır.

694 kez sorgulandı

Kaynak (10.04.2008-12.10.2020)

Köken

haml¹ → (hml + fâ`il) → hamil

Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça hamil¹ sözcüğünden gelir, hamleden, yüklenen, taşıyan.

Aynı kökten türeyenler

hamile

Çağrışım

Hamiline çek.

harem

Arapça

1. isim, tarih Saray ve konaklarda kadınlara ayrılan bölüm, selamlık karşıtı. Cümle Al

2. isim Bu bölümde oturan kadınların hepsi.

3. isim, eskimiş Karı, eş. Cümle Al

602 kez sorgulandı

Kaynak (15.09.2009-05.02.2015)

Köken

haram → (hrm + fâ`il) → harim → ses uyumu → harem

Arapça haram sözcüğünden gelir, haram olan, girilmesi yabancıya yasak olan.

hariç

Arapça (ha:riç)

1. isim Dış, dışarı. Cümle Al

2. isim Yabancı ülke, dışarı. Cümle Al

3. zarf Dışta kalmak üzere, dışında sayılmak üzere, müstesna. Cümle Al

2333 kez sorgulandı

Kaynak (25.08.2009-05.01.2015)

Köken

huruç → (hrc + fâ`il) → haric → ünsüz benzeşmesi → hariç

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça huruç sözcüğünden gelir, dışarıda olan.

Aynı kökten türeyenler

haricen harici hariciye

harik

Arapça

1. sıfat yakıcı.

513 kez sorgulandı

Kaynak (30.09.2009-29.01.2023)

Köken

( hark + fâ`il) → harik

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça hark sözcüğünden gelir.

Aynı kökten türeyenler

harika harikulade

haris

Arapça

1. sıfat Açgözlü.

414 kez sorgulandı

Kaynak (10.10.2012-10.10.2012)

Köken

hırs → (hrs + fâ`il) → haris

Arapça hırs sözcüğünden gelir, hırslı, hırs yapan.

hasıl

Arapça (ha:sıl)

1. sıfat Olan, ortaya çıkan, görünen.

1386 kez sorgulandı

Kaynak (11.02.2015-11.02.2015)

Köken

husul → (hsl + fâ`il) → hasıl

Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça husul sözcüğünden gelir, husule gelen, meydana çıkan.

Aynı kökten türeyenler

hasıla hasılat

hasır

Arapça

1. isim Saz, kabuk, yaprak vb. bir bitki maddesiyle örülmüş taban veya tavan örtüsü. Cümle Al

2. sıfat Tamamı veya bir bölümü böyle bir örgüden yapılan. Cümle Al

1630 kez sorgulandı

Kaynak (27.12.2013-27.12.2013)

Köken

hasr → (hsr¹ + fâ`il) → hasır

Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça hasr sözcüğünden gelir, hasreden, çevreleyen.

hasip

Arapça (ha:sip)

1. sıfat Hesap eden, hesap edici.

662 kez sorgulandı

Kaynak (01.09.2009-01.09.2009)

Köken

hesap → (hsb + fâ`il) → hasib → ünsüz benzeşmesi → hasip

Arapça hesap sözcüğünden gelir, hesaplayan.