Arapça
1. isim Uygun bir sıraya, düzene koyma, sıralama.  2. isim Düzenleniş, sıralanış biçimi, kombinasyon. 
Mutfağın yeni tertibi güzel olmuş.
|
| 3. isim Düzenleme. 
Bu zat, propagandayı tertip ve idareye memur imiş. |
| 4. isim, tıp Doktorun hastaya verdiği ilaç düzeni.  5. isim Dizgi.  6. isim, mecaz Hile, düzen, komplo.  7. isim, askerlik Askere alınma dönemi. 
1445 kez sorgulandı Kaynak (22.05.2009-19.03.2014) rütbe → (rtb + tef`il) → tertib → ünsüz benzeşmesi → tertip
Arapça rütbe sözcüğünden gelir, rütbeleme, sıralama.
|
Türkçe
1. isim Belli yöntem, ilke veya yasalara göre kurulmuş olan durum, uyum, nizam, sistem. 
Bilhassa toprak ve silah meselelerinin bir düzene konmasını, hem de tezelden istediler. |
| 2. isim Soyut ve somut nesnelerin bir sıraya, bir hedefe, bir amaca göre sıralanması, konsept.  3. isim Yerleştirme, tertip. 
Evin en bozuk düzeninde bile hastalığa mahsus birtakım aletler vardır. |
| 4. isim Bir devletin belli başlı ilkeleri bakımından yönetimde tuttuğu yol, yönetim biçimi, rejim.  5. isim, mecaz Bir kimseye, bir kuruluşa karşı toplu olarak alınan gizli karar, dolap, komplo.  6. isim, mecaz Topluca ve gizlice yürütülen herhangi bir plan, dolap, komplo.  7. isim, mecaz Dolap, hile. 
Hile, düzen dağarcığından elbette yeni bir şey bulup çıkaracak. |
| 8. isim, müzik Müzik aletlerinde ses ayarı, akort.  9. isim, toplum bilimi Toplumsal bir yapı içinde ögelerin bütüne, bütünün ögelere ve ögelerin birbirlerine göre ilişkileri. 
Orta hâlli ailelerin kurduğu bu düzende herkesin bacası tüten, kapısı çalınan bir evi var. |
| 10. isim, halk ağzında Alet edevat takımı.  11. isim, halk ağzında Bez dokuma tezgâhı. 
1906 kez sorgulandı Kaynak (28.01.2009-13.12.2013)
|
| kaynak
Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil Kurumu olmuştur
231081 kez sorgulandı
Bilgi Damlası Kaynaklar |
| kök harfler Arapça
572 kez sorgulandı
|
| dil bilgisi Türkçe
Yan yana gelen iki ünsüzün boğumlanma nitelikleri bakımından bir uyum içine girmesi
Örnek. çenber > çember, kitab > kitap
Ayrıca c ünsüzü → ç ünsüzüne, d ünsüzü → t ünsüzüne, g ünsüzü → k ünsüzüne dönüşmesi
45464 kez sorgulandı Kaynak (13.04.2009-01.07.2020)
dil bilgisi
| Aynı dil bilgisinden türeyenler | |
| Arapça
1. isim Dizgici. 
Eli yüzü karalı, elleri dirseklerine kadar sıvalı mürettipler harıl harıl çalışırlarken arada bana bakıyorlardı. |
| 2. sıfat, eskimiş Düzenleyen, hazırlayan, sıraya koyan. 
2160 kez sorgulandı Kaynak (22.05.2009-19.03.2014) |
| Arapça (müretteba:tı)
1. isim Gemi, uçak vb. taşıtlardaki görevliler  2. isim, askerlik Bir iş için görevlendirilmiş özel birlik. 
2919 kez sorgulandı Kaynak (11.08.2009-18.08.2020) müretteb + -at
Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça mürettep sözcüğünün Arapça çoğul eki almış hali, tertip edilenler.
| |
| |