Arapça
1. isim, eskimiş Değer, kıymet, itibar. 
2. isim, gök bilimi Bir yıldızın parlaklık bakımından bulunduğu basamak. 
| Birinci kadirde on dokuz, ikincide elli yedi, üçüncüde yüz yetmiş dört yıldız bulunur. |
|
649 kez sorgulandı Kaynak (01.07.2009-01.07.2009)
( kdr + fa`l) → kadr → ses türemesi → kadir
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça kdr kök harflerinden gelir.
|
| mukadder mukaddir takdiriilahi takdirname |
Türkçe
1. isim Bir şeyin önemini belirlemeye yarayan soyut ölçü, bir şeyin değdiği karşılık; fehamet, kadir1, kıymet.
| İnsan bir şeyin değerini ondan yoksun kalınca anlıyor. |
|
2. isim Bir şeyin para ile ölçülebilen karşılığı; kıymet, paha, valör.
| Bildiği bütün Fransızcayı toparlayarak vitrindeki kravatın değerini sordu. |
|
3. isim Üstün nitelik, meziyet; kıymet.
4. isim Üstün, yararlı nitelikleri olan kimse.
| Bence ziyan olmuş, eski deyimiyle heder olmuş bir değerdir. |
|
5. isim Bir ulusun sahip olduğu sosyal, kültürel, ekonomik ve bilimsel değerlerini kapsayan maddi ve manevi ögelerin bütünü.
| Edebiyat, sanat, fikir, ilim ve başlıca değerlerimize toptan bir bakış lütfeder misiniz, efendim! |
|
6. sıfat Uğrunda belli bir bedel ödenecek veya belli bir zahmet göze alınacak nicelik veya nitelikte olan.
| 160 odası olan otelin dekorasyonu ile iç donanımı görülmeye değer bir güzellikteydi. |
|
7. isim, felsefe Kişinin isteyen, gereksinim duyan bir varlık olarak nesne ile bağlantısında beliren şey.
8. isim, matematik Bir değişkenin veya bilinmeyenin sayı ile anlatımı.
4 kez sorgulandı Kaynak (27.06.2024-27.06.2024)
|
|
Arapça
1. isim Değer.
| Bir özleyiş ve bir korkudan sonra bayrağın kıymetini ne kadar daha başka, ne kadar daha yakından duyuyordum. |
|
18 kez sorgulandı Kaynak (11.02.2021-11.02.2021)
( kym + fi`let) → kıymet
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça kym kök harflerinden gelir.
|
|
|
Arapça (i:tiba:rı)
1. isim Saygınlık.
| Benim bir kuru itibardan başka neyim var bu dünyada kaybedecek? |
|
2. isim Borç ödemede güvenilir olma durumu, kredi.
818 kez sorgulandı Kaynak (03.05.2010-03.05.2010)
|
|
kaynak
Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil Kurumu olmuştur
231171 kez sorgulandı
Bilgi Damlası Kaynaklar
|
|
kök harfler Arapça
641 kez sorgulandı
|
|
dil bilgisi Türkçe
Bir sözün aslında bulunmayan bir ünlü veya ünsüzün sonradan türemesi
Örnek.
urmak > vurmak, hükm > hüküm
13152 kez sorgulandı Kaynak (15.02.2009-15.02.2009)
dil bilgisi
| Aynı dil bilgisinden türeyenler |
|
|
Arapça (ka:dir)
1. sıfat Güçlü, gücü yeter, erkli.
| Binaya yakışacak mobilyayı satın almaya kadir babayiğit çıkmadı. |
|
2. sıfat, din bilgisi Her şeye gücü yeten (Tanrı).
582 kez sorgulandı Kaynak (01.07.2009-12.10.2020)
kadr1 → (kdr + fâ`il) → kadir
Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça kadir1 sözcüğünden gelir, kadreden, güçlü.
|
|
|
Arapça
1. sıfat, eskimiş Yazgıda var olan, yazgı ile ilgili olan, alında yazılı olan.
| Her şey mukadderdir, amenna, akacak kan damarda durmaz derler. |
|
528 kez sorgulandı Kaynak (01.07.2009-23.01.2023)
|
|
Arapça
1. sıfat Takdir eden.
758 kez sorgulandı
|
|
Arapça + Farsça (takdirna:me)
1. isim Yapılan bir işin beğenildiğini belirtmek amacıyla verilen yazılı belge, takdir.
2. isim Okullarda belli bir başarı düzeyinin üzerine çıkan öğrenciye karnesiyle birlikte verilen belge, takdir.
201 kez sorgulandı Kaynak (02.08.2022-02.08.2022)
|
|
Arapça (mukaddera:tı)
1. isim Yazgı.
| Ben öyle istiyorum. Mukadderat denilen büyük kuvvet öyle istiyor. |
|
2222 kez sorgulandı Kaynak (23.07.2009-23.01.2023)
mukadder + -at
Türkiye Türkçe'sinde az kullanılan Arapça mukadder sözcüğünün Arapça çoğul eki almış hali, takdir edilenler.
|
|
|
|
