Arapça
1. isim, eskimiş Göz. 
1171 kez sorgulandı Kaynak (16.09.2009-16.09.2009)
( `yn + fa`l) → ayn
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça `yn kök harflerinden gelir.
|
| ayan1 ayan2 aynen aynı ayni1 ayni2 ayniye muayene tayin |
Türkçe
1. isim, anatomi Görme organı, basar.
2. isim Bazı deyimlerde, görme ve bakma. 
| Gözden geçirmek. Gözden kaybolmak. Göz önünde. Gözü keskin. |
|
3. isim Oda.
Şu fakir mahallede bir göz evim olsaydı
Nasıl sevinç içinde çıkardım şu yokuşu |
|
4. isim Bakış, görüş.
| Bu sefer alacaklı gözüyle baktım. |
|
5. isim Suyun topraktan kaynadığı yer, kaynak.
| Asıl felaket bu pınara sırt çevirmek, bu pınarın gözlerine taş tıkamak değil de ne olurdu? |
|
6. isim Delik, boşluk.
| Köprünün gözleri karış karış kazılmıştır. |
|
7. isim Çekmece.
| Masanın gözleri. |
|
8. isim Terazi kefesi.
9. isim Nazar.
| İnsanı gözle yiyip bitirirler. |
|
10. isim Sevgi, ilgi, gönül bağlantısı.
| Gözden düşmek. Göze girmek. |
|
11. isim Ağacın tomurcuk veren yerlerinden her biri.
| Göz aşısı. |
|
12. isim Bölüm, hane.
| Dama tahtasında altmış dört göz vardır. |
|
13. isim Bazı yaraların uç bölümü.
| Çıbanın gözü. |
|
55 kez sorgulandı Kaynak (25.12.2020-08.10.2025)
gö- + -z1
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan EskiTürkçe gö-(kö-) sözcüğünden gelir, EskiTürkçe'de (köz) olarak bilinir.
|
|
|
kaynak
Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil Kurumu olmuştur
231069 kez sorgulandı
Bilgi Damlası Kaynaklar
|
|
kök harfler Arapça
2930 kez sorgulandı
|
|
Arapça (a:ya:n)
1. isim, eskimiş İleri gelenler.
2. isim Senato üyeleri.
579 kez sorgulandı Kaynak (16.09.2009-28.02.2014)
ayn → (`yn + ef`âl) → ayan
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ayn sözcüğünün Arapça çoğul hali, gözler, gözde olanlar.
|
|
|
Arapça (a'ynen)
1. zarf Olduğu gibi, hiçbir değişiklik olmadan, aynıyla.
| Benimki de ne yapsın, ne gördüyse aynen sürdürüyor. |
|
637 kez sorgulandı Kaynak (21.01.2010-28.02.2014)
ayn + -en3
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ayn sözcüğünden gelir, gözle görüldüğü gibi.
|
|
|
Arapça (ayni:)
1. sıfat, eskimiş Para olarak değil, madde olarak verilen.
| Ayni yardım. |
|
598 kez sorgulandı Kaynak (16.09.2009-30.10.2025)
ayn + -i5
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ayn sözcüğünden gelir, gözle görünür olan.
|
|
|
Arapça
1. sıfat, eskimiş Para olarak değil, madde olarak verilen.
3 kez sorgulandı Kaynak (20.01.2023-20.01.2023)
ayn + -iye
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ayn sözcüğünden gelir, gözle görünür olan, maddesel.
|
|
|
Arapça (ta:yin)
1. isim Ne olduğunu anlama, gösterme, belirtme, kararlaştırma.
| Yola devam edilmesini tayin için sordu. |
|
2. isim Atama.
1189 kez sorgulandı Kaynak (19.08.2009-28.02.2014)
ayn → (`yn + tef`il) → tayin
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ayn sözcüğünden gelir, gözle belirleme, gösterme.
|
|
|
Arapça (ayniya:tı)
1. isim Kullanılmaya veya harcamaya elverişli, taşınması kolay eşya.
948 kez sorgulandı Kaynak (16.09.2009-20.01.2023)
ayniye + -at
Türkiye Türkçe'sinde kullanılmayan Arapça ayniye sözcüğünün Arapça çoğul eki almış hali.
|
|
|
|
