isimden isim yapma eki Türkçe
İsimden isim yapma eki -lık -lik -luk -lük olmak üzere dört şekli vardır
Fonksiyon itibarıyla çeşitlilik gösterir.
-Soyut isimler yapar. Çirkin --> çirkinlik.
-Somut isimler yapar. Yol --> yolluk.
-Yer isimleri yapar. Kitap--> kitaplık.
-Alet ve eşya isimleri yapar. Göz --> gözlük.
-Bir özelliği, bir niteliği ortaya çıkaran isimleri yapar. Ana --> analık.
-Topluluk isimleri yapar. Genç --> gençlik.
-İsimlerden sıfat yapar. Gün --> günlük.
-Meslek isimleri yapar. Ebe --> ebelik.
-Rütbe ve makam isimleri yapar. Muhtar --> muhtarlık.
-"-ci" ekiyle birlikte siyasi ve felsefi akım ve inanış isimleri yapar. Irk --> ırkçılık
5685 kez sorgulandı Kaynak (07.05.2012-12.02.2021)
-lık -lik -luk -lük
| Aynı son ekten türeyenler |
| alışkanlık | anlık1 | anlık2 | anmalık | Araplık | aymazlık | babalık | bağlılık | bakanlık | başlık | | bıkkınlık | çaydanlık | demokratlık | fazlalık | fedakârlık | halkçılık | hastalık | kitaplık | komutanlık | kuraklık | |
| Misâlli Büyük Türkçe Sözlük |
kaynak
Farklı dönemlerdeki yazılı ve sözlü dil örneklerini 3 cilt halinde yaklaşık 3.650 sahife,61.000 madde, bunlardan türetilmiş 35.000 deyim ile 400 müellifin 1.000'e yakın eserinin taranmasıyla elde edilen 100.000 misalli bu temel başvuru eseri, Türkçemize bir sivil toplum kuruluşunun yaptığı önemli bir hizmet olması bakımından dikkate değerdir. Kubbealtı Lugatı'nın ilk bilimsel danışma toplantılarına 1971 yılında ilim ve fikir adamları ile Türk dili üzerinde çalışmış akademisyenlerden oluşan 12 kişilik bir heyetle başlanmıştır. Hazırlığı 1971, yazılması ise 1976 yılında başlayan Kubbealtı Lugatı 34 sene süren ciddi ve zahmetli bir çalışmanın sonunda 2005 yılında tamamlanmıştır
Bilim, sanat ve edebiyat dünyasının yıllardan beri yayımlanmasını merakla beklediği Misalli Büyük Türkçe Sözlük nihayet tamamlanarak kültür hayatımıza kazandırıldı. Edebiyatçı İlhan Ayverdi'nin yönetiminde hazırlanan, üç büyük cilt hâlinde basılan sözlük,3 bin 500 sayfadan oluşuyor. Kapsamlı çalışma 1971 yılında başladı. Yüzlerce eser incelendi, tarandı, araştırıldı ve üç ciltlik Misalli Büyük Türkçe Sözlük tam 34 yılda hazırlandı.400 müellifin 1000'e yakın eserinin tarandığı eserde 100 bin civarında kelime ve deyimin karşılığı yer alıyor. Ayrıca kelime ve deyimler için Türk edebiyatının çeşitli metinlerinden seçilen örnekler gösteriliyor
85337 kez sorgulandı
Bilgi Damlası Kaynaklar
|
|
Türkçe
1. isim Bir şeye alışmış olma durumu; alışkı, alışkınlık, alışmışlık, yordam, itiyat, huy. 
| Yılların verdiği alışkanlıkla, kendimden emin konuşuyorum. |
|
2. isim, ruh bilimi, felsefe İç ve dış etkilerle hep aynı biçimde gerçekleşmesi sonucu beliren şartlanmış davranış. 
586 kez sorgulandı Kaynak (09.05.2024-09.05.2024)
|
|
Türkçe
1. isim, ruh bilimi Duyu ve iradeden ayrı olarak düşünülen bilme yetisi.
2. isim Anlama gücü; usa vurma, yargılama, müdrike, entelekt.
4 kez sorgulandı Kaynak (13.04.2024-13.04.2024)
|
|
Türkçe
1. isim Çevresinde olup bitenlerin farkına varamama durumu, aymaza yakışacak durum, gafillik, gaflet, dalgı.
| Romancı, Türk toplumunu tarihi içinde bütün aymazlıklarıyla kucaklamak ister. |
|
259 kez sorgulandı Kaynak (12.06.2021-12.06.2021)
|
|
Türkçe
1. isim Bağlı olma durumu; merbutiyet.
| Katılımın bir boyutu da derse bağlılık altında sınıf içi etkinliklere veya derse katılma olarak ifade edilmektedir. |
|
210 kez sorgulandı Kaynak (01.05.2024-01.05.2024)
|
|
Türkçe
1. isim Genellikle başı korumak için giyilen şapka; dolambaç, serpuş.
| İyi ki güneş açmış, sıcak basmış da başlığını sıyırınca yüzünü görmüş, tanımışlardı. |
|
2. isim Üst giysilerinin yakalarına takılı başlık; kapüşon.
3. isim Hayvan koşumunun başa geçirilen bölümü.
4. isim Bir sütunun, bir direğin tepeliği.
| Önünden yüzlerce defa geçmiş olduğumuz bin yıllık çeşme, bir sütun başlığı birden gözümüzde şahsiyet ve değer kazanırdı. |
|
5. isim Kâğıt veya zarf üstüne basılmış ad ve adres; antet.
6. isim Bir yazının, bir kitabın bölümlerinin başına konulan ve konuyu kısaca tanıtan ibare; serlevha.
7. isim Başlık parası.
8. isim Tablaların veya iş parçalarının düzgün kalmasını sağlamak amacı ile baş taraflarına takılan parça.
9. isim Tekerlek parmaklarının çakılı olduğu kısım.
10. isim Kadınların başlarına taktıkları altın, gümüş, boncuk ve taşlarla süslü şey.
11. isim Otomobil, dişçi, berber, kuaför vb.nde bulunan koltukların baş konan kısmı.
12. isim Doğan, şahin gibi avcı olarak yetiştirilen kuşların gözlerini kapatmak üzere başlarına geçirilen külah.
0 kez sorgulandı Kaynak (02.10.2025-02.10.2025)
|
|
Çince + Farsça + Türkçe
1. isim İçinde çay pişirilen kap, çay ibriği, demlik.
| Aşağı indim, çaydanlık, bakır mangalın kenarında, küle gömülmüş, demleniyor. |
|
2447 kez sorgulandı Kaynak (07.05.2012-17.04.2021)
|
|
Türkçe
1. isim Çokluk, gereğinden artık olma durumu.
| Fakat tuhaf ki kadın teessürde, korkuda hiçbir fazlalık göstermedi. |
|
7 kez sorgulandı Kaynak (14.02.2021-14.02.2021)
|
|
Arapça + Farsça + Türkçe
1. isim Özveri.
| En büyük fedakârlığı, en şeni cinayeti de aynı kolaylıkla işlerler. |
|
2. isim Özverililik.
209 kez sorgulandı Kaynak (10.01.2023-14.01.2023)
|
|
Arapça + Türkçe
1. isim Bireyler arasında hiçbir hak ayrılığı görmeme, topluluk içinde hiçbir ayrıcalık kabul etmeme görüş ve tutumu, popülizm.
| Hoyratlığı ve zevksizliği şiar edinen bir halkçılık gerçek halkçılık olamaz. |
|
2. isim XX. yüzyılda Fransa'da ortaya çıkan, yoksul halkın yaşayışı ve duyguları üzerinde duran bir edebiyat çığırı, popülizm.
294 kez sorgulandı Kaynak (13.02.2021-13.02.2021)
|
|
Türkçe
1. isim Organizmada birtakım değişikliklerin ortaya çıkmasıyla sağlığın bozulması durumu; rahatsızlık, çor, dert, sayrılık, illet, maraz, maraza, zor, esenlik karşıtı.
2. isim Ruh sağlığının bozulması durumu.
3. isim Bitkilerin yapılarında görülen bozukluk.
| Filoksera, bağ hastalıklarının en korkuncudur. |
|
4. isim, mecaz Aşırı düşkünlük, tutku.
| Temizlik hastalığı. |
|
79 kez sorgulandı Kaynak (24.11.2024-24.11.2024)
|
|
Türkçe
1. isim Komutanın görevi veya makamı, kumandanlık.
| Alay komutanlığına sonradan verdiği raporda patlamayı şöyle anlatacaktır. |
|
446 kez sorgulandı Kaynak (26.04.2021-26.04.2021)
|
|
Türkçe
1. isim Kurak olma durumu, kurak hava, yağışsızlık.
| Kuraklık her yanı kasıp kavuruyor ve berbat ediyor bostanları. |
|
200 kez sorgulandı Kaynak (17.06.2021-17.06.2021)
|
|
|
