Türkçe
1. Parçaları ayrılıp dağılmayacak bir biçimde yarılmak. 
| Eğer çay doldururken bardak çatlarsa, üzerlerinde nazar olduğuna hükmeder, gidip bir koşu ateşte tuz çevirirdi. |
|
2. Bir yüzeyde kırışıklar, çizgiler oluşmak.
| Meşin ciltlerin çoğu kıvrılmış, bir kısmı da arkalarından çatlamıştı. |
|
3. mecaz Aşırı yemekten, içmekten, yorgunluktan, ağlamaktan ölecek duruma gelmek veya ölmek. 
4. mecaz Sıkıntı, sevinç, yalnızlık, heyecan, sabırsızlık, kıskançlık vb. ruhsal durumları aşırı derecede duymak.
| Neredeyse sevincinden yüreği çat deyip ortasından çatlayacaktı. |
|
5. Ses pürüzlü, bozuk çıkmak.
84 kez sorgulandı Kaynak (07.03.2021-07.03.2021)
çat + -la- + -mak
Türkçe çat sözcüğünden gelir.
|
kaynak
Türk Dil Kurumu, Türk Dili Tetkik Cemiyeti adıyla 12 Temmuz 1932'de Atatürk'ün talimatıyla kurulmuştur. Cemiyetin kurucuları, hepsi de milletvekili ve dönemin tanınmış edebiyatçıları olan Sâmih Rif'at, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri'dir. Kurumun ilk başkanı Sâmih Rif'at'tır. Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini meydana çıkarmak, onu yeryüzü dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmek" olarak tespit edilmiştir. Atatürk'ün sağlığında, 1932, 1934 ve 1936 yıllarında yapılan üç kurultayda hem Kurumun yönetim organları seçilmiş, hem dil politikası belirlenmiş, hem de bilimsel bildiriler sunulup tartışılmıştır. 26 Eylül-5 Ekim 1932 tarihleri arasında Dolmabahçe Sarayı'nda yapılan Birinci Türk Dili Kurultayı sonunda Kurumun "Lügat-Istılah, Gramer-Sentaks, Derleme, Lenguistik-Filoloji, Etimoloji, Yayın" adları ile altı kol hâlinde çalışmalarını sürdürmesi kabul edilmiştir. Sonraki kurultaylarda bu kollardan bazıları ayrılmış, bazıları tekrar birleştirilmiş; fakat ana çatı değiştirilmemiştir. 1934'te yapılan kurultayda Cemiyetin adı, Türk Dili Araştırma Kurumu; 1936'daki kurultayda ise Türk Dil Kurumu olmuştur
231081 kez sorgulandı
Bilgi Damlası Kaynaklar
|
|
Türkçe
1. isim Doğa seslerine benzer seslerle yapılan sözcük, ses taklidi (yansıma).
8 kez sorgulandı
|
|
isimden fiil yapma eki Türkçe
İsimden fiil yapma eki -la- -le- olmak üzere iki şekli vardır
-Genel olarak yapma veya olma ifade eden fiiller yapar. Baş --> başlamak.
-Türkçe'ye yabancı dillerden geçmiş sözcüklerden fiiller yapar. Sabah --> sabahlamak.
-Ses taklidi sözcüklerden fiiller yapar. Çat --> çatlamak.
-Mecaz anlamlı fiiller yapar. İp --> iplemek.
-Sıfatlardan da fiiller yapar. Ağır --> ağırlamak.
1040 kez sorgulandı Kaynak (13.05.2012-07.03.2021)
-la- -le-
| Aynı son ekten türeyenler |
|
|
fiilden isim yapma eki Türkçe
Fiilden isim yapma eki -mak -mek olmak üzere iki şekli vardır
-Genel fonksiyonu itibarıyla fiillerin hareket isimlerini yapar. Bil --> bilmek.
-Kalıplaşma sonucu somut isimler yapar. Çak --> çakmak.
14071 kez sorgulandı Kaynak (13.03.2009-03.03.2021)
-mak -mek
| Aynı son ekten türeyenler |
|
|
|
